พศ.ทำหนังสือถึง ‘เจ้าคณะใหญ่-ปลัดมท.-ผู้ว่าฯ’ แจ้งมติมส. ‘เงินกฐิน-ผ้าป่า’ ต้องเข้าบัญชีวัด

สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ (พศ.) มีหนังสือแจ้งมติมหาเถรสมาคม (มส.) เรื่อง การกำชับแนวทางการบริหารจัดการเงินและทรัพย์สินของวัด ชี้เงินที่วัดได้รับจากทอดกฐิน ผ้าป่า บริจาค ทำบุญ หากถูกนำไปฝาก หรือไว้ในบัญชีที่ไม่ใช่ของวัด อาจเข้าข่ายเป็นการยักยอกทรัพย์สินของวัด

นางอุดมพร เอกเอี่ยม ผอ.สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ (พศ.) ได้ลงนามในหนังสือแจ้งมติมหาเถรสมาคม (มส.) ครั้งที่ 23/2569 มติที่ 647/2569 เรื่อง การกำชับแนวทางการบริหารจัดการเงินและทรัพย์สินของวัด ให้เป็นไปตามมติมหาเถรสมาคม กฎหมาย และกฎกระทรวง กราบทูล เจ้าคณะใหญ่คณะธรรมยุต และนมัสการ เจ้าคณะใหญ่หนตะวันออก เจ้าคณะใหญ่หนกลาง เจ้าคณะใหญ่หนเหนือ เจ้าคณะใหญ่หนใต้ เมื่อวันที่ 23 ต.ค. ที่ผ่านมา

โดยรายละเอียดในหนังสือดังกล่าว ระบุว่า ปัจจุบันแม้จะมีกฎกระทรวงว่าด้วย การดูแลรักษาและจัดการศาสนสมบัติของวัด พ.ศ.2564 และมติมส.ที่ 101/2569 กำหนดหลักเกณฑ์เกี่ยวกับบัญชีเงินฝากธนาคาร และการจัดทำบัญชีของวัดไว้อย่างชัดเจนแล้วก็ตาม แต่ยังพบว่ามีการปฏิบัติของวัดทั่วประเทศที่ไม่เป็นไปในแนวทางเดียวกัน เงินที่วัดได้รับจากการทอดกฐิน การทอดผ้าป่า เงินบริจาค เงินทำบุญ และเงินหรือรายได้อื่นใดที่เป็นของวัดถูกนำไปฝาก หรือถือไว้ในบัญชี ที่เป็นชื่อบุคคล นิติบุคคล หน่วยงานที่มิใช่ของวัด หรือถูกแยกออกจากระบบบัญชีของวัด อันอาจทำให้การ ตรวจสอบฐานะทางการเงินและทรัพย์สินของวัด ไม่เป็นไปอย่างถูกต้องครบถ้วน และอาจเข้าข่ายเป็นการยักยอกทรัพย์สินของวัด หรือกระทำความผิดกฎหมาย จึงเห็นควรกำชับให้นำเงินที่วัดได้รับจากแหล่งต่างๆ เข้าสู่ระบบการเงินและบัญชีของวัดให้ครบถ้วนถูกต้อง ซึ่งจะช่วยให้สถานะของเงินและทรัพย์สินของวัด มีความชัดเจน ลดความเสี่ยงต่อการสูญหาย หรือการนำทรัพย์สินของวัดไปใช้ผิดวัตถุประสงค์ และสนับสนุนให้การบริหารจัดการศาสนสมบัติของวัดเป็นไปด้วยความเป็นระบบ โปร่งใส และตรวจสอบได้

เมื่อวัดมีฐานะเป็นนิติบุคคลซึ่งมีเจ้าอาวาสเป็นผู้แทนของวัดในกิจการทั่วไปและมีหน้าที่ตามกฎหมายในการบำรุงรักษาวัด และจัดกิจการและศาสนสมบัติของวัดให้เป็นไปด้วยดี โดยให้ไวยาวัจกร หรือผู้จัดประโยชน์ของวัดซึ่งเจ้าอาวาสแต่งตั้งเป็นผู้ทำบัญชีรับจ่ายเงินของวัด ภายใต้การตรวจตราดูแลของเจ้าอาวาสให้เป็นไปโดยเรียบร้อยและถูกต้องตามกฎหมาย กฎกระทรวง และมติมส.ที่เกี่ยวข้อง และเนื่องจากวัดมีที่ตั้งอยู่ในชุมชนต่างๆ ทั่วประเทศ เพื่อมิให้มีการนำเงิน บัญชี เอกสาร ทางการเงิน หรือทรัพย์สินของวัด ไปอยู่ในความดูแล หรือการครอบครองของบุคคล นิติบุคคล หรือหน่วยงานอื่น โดยไม่มีกฎหมาย อำนาจหน้าที่ หรือหลักเกณฑ์รองรับ เห็นควรให้พศ.ประสานกระทรวงมหาดไทย (มท.) เพื่อขอความร่วมมือกำชับผู้บริหารองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ผู้ปกครองท้องที่ เจ้าหน้าที่ และผู้เกี่ยวข้อง มิให้นำเงิน บัญชี หรือทรัพย์สินของวัดไปเก็บรักษาหรืออยู่ในความดูแลของตน เว้นแต่เป็นกรณี ที่ดำเนินการโดยอาศัยอำนาจตามกฎหมายหรือเป็นการปฏิบัติหน้าที่ของทางราชการโดยชอบ

การประชุมมส.ครั้งที่ 23/2569 เมื่อวันที่ 9 ต.ค.2569 ที่ประชุมได้มีมติ เรื่อง การกำชับแนวทางการบริหารจัดการเงินและทรัพย์สินของวัด ให้เป็นไปตามมติมส. กฎหมาย และกฎกระทรวงที่เกี่ยวข้อง ดังนี้

1.กำชับวัดทุกวัดให้ถือปฏิบัติตามกฎกระทรวงการดูแลรักษาและจัดการศาสนสมบัติของวัด พ.ศ.2564 และมติมส.ที่ 101/2569 ที่มีอยู่แล้วอย่างเคร่งครัด ทั้งนี้ การกำชับนี้ มิได้เป็นการกำหนดหลักเกณฑ์ขึ้นใหม่ แต่เป็นการเน้นย้ำการปฏิบัติตามแนวทางที่มีอยู่แล้วให้ชัดเจน ดังนี้

1.1 สำหรับวัดที่นำระบบบริจาคอิเล็กทรอนิกส์ (e-Donation) มาใช้แล้วให้ใช้ระบบ e-Donation ในการรับบริจาคเพื่อให้ผู้มีจิตศรัทธาบริจาคเงินได้รับสิทธิลดหย่อนภาษีตามกฎหมาย

1.2 เงินรายได้ของวัด ซึ่งรวมถึงเงินที่วัดได้รับจากการทอดกฐิน การทอดผ้าป่า การบริจาค การทำบุญ และเงินหรือรายได้อื่นใดที่เป็นของวัด เป็นเงินของวัดที่ต้องนำฝากเข้าบัญชีเงินฝากธนาคารของวัด ที่มีชื่อบัญชีเป็นชื่อวัด หรือแสดงโดยชัดแจ้งว่าเป็นบัญชีของวัด

1.3 ห้ามมิให้นำเงินรายได้ของวัดไปฝากไว้กับบุคคลใด หรือนำฝากในบัญชีเงินฝากธนาคารใด ที่เป็นชื่อบุคคล มูลนิธิ นิติบุคคล หรือหน่วยงานใดที่มิใช่บัญชีวัด เว้นแต่เป็นกรณีที่มีกฎหมายหรือมติมส.กำหนดไว้เป็นการเฉพาะ

1.4 เงินของวัดต้องอยู่ในระบบการเงินและบัญชีของวัด รวมถึงเงินที่วัดได้รับจากการทอดกฐิน การทอดผ้าป่า การบริจาค การทำบุญ ตลอดจนเงินหรือรายได้อื่นใดที่เป็นของวัด จะต้องนำเข้าสู่ระบบการเงินและบัญชีของวัด โดยบันทึกบัญชีให้ปรากฏเป็นรายรับของวัดให้ครบถ้วน และเป็นส่วนหนึ่งของเงินคงเหลือของวัดตามหลักเกณฑ์ที่มส.กำหนด ทั้งนี้ เพื่อให้สามารถตรวจสอบที่มา การรับ การจ่าย และจำนวนเงินคงเหลือของวัดได้อย่างถูกต้อง

1.5 การรายงานเงินคงเหลือของวัดต้องแสดงเงินสด เช็ค และเงินฝากธนาคารที่เป็นบัญชีของวัดทุกบัญชี

1.6 ให้เก็บรักษาบัญชีเงินฝากธนาคาร สมุดบัญชี เอกสารและหลักฐานทางการเงิน ตลอดจนทะเบียนและเอกสารหลักฐานเกี่ยวกับทรัพย์สินของวัดไว้ ณ ที่วัด ในสถานที่ที่เหมาะสม ปลอดภัย และสามารถตรวจสอบได้ ตามกฎหมาย กฎกระทรวง ระเบียบ และมติมส.ที่เกี่ยวข้อง

1.7 ห้ามมิให้มีการนำเงิน บัญชี เอกสารทางการเงิน หรือทรัพย์สินของวัดไปอยู่ในความดูแลหรือการครอบครองของบุคคล นิติบุคคล หรือหน่วยงานใดโดยไม่มีกฎหมายหรือมติมส.รองรับ

2.มอบพศ.มีหนังสือแจ้งกระทรวงมหาดไทย เพื่อขอความร่วมมือให้กำชับผู้ว่าราชการจังหวัด นายอำเภอ ผู้บริหารองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ผู้ปกครองท้องที่ และเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้อง มิให้ถวายคำแนะนำเจ้าอาวาสหรือแนะนำวัดในการจัดการบัญชี และการเงิน ในแนวทางที่แตกต่างหรือไม่เป็นไปตามกฎหมายและมติมส. รวมทั้งกำชับมิให้นำเงิน บัญชีเงินฝาก ธนาคาร เอกสารทางการเงิน หรือทรัพย์สินของวัดไปเก็บรักษา หรืออยู่ในความดูแล หรือการครอบครองของตน เว้นแต่เป็นการดำเนินการตามอำนาจหน้าที่และกฎหมายที่เกี่ยวข้อง

3. มอบพศ. แจ้งมติมส.ดังกล่าวให้เจ้าคณะผู้ปกครองทุกระดับ เจ้าคณะจังหวัดทั้งสองนิกาย และสำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัด เพื่อทราบและถือปฏิบัติ รวมทั้ง กำกับ กำชับ และติดตามวัดในเขตปกครองให้ดำเนินการตามมติมส. กฎหมาย กฎกระทรวง และระเบียบที่เกี่ยวข้องโดยเคร่งครัด

พศ.ขอแจ้งมติมส.ดังกล่าวมาเพื่อโปรดทราบ และขอความเมตตานุเคราะห์โปรดพิจารณาแจ้งคณะสงฆ์ในเขตปกครอง รวมทั้งกำกับ กำชับ และติดตามวัดในเขตปกครองให้ดำเนินการตามมติมหาเถรสมาคม กฎหมาย กฎกระทรวงและระเบียบ ที่เกี่ยวข้องโดยเคร่งครัด ดังรายละเอียดที่ถวายมาพร้อมนี้

นอกจากนี้ยังได้มีการทำหนังสือดังกล่าวแจ้งไปยัง ปลัดกระทรวงมหาดไทย รวมทั้งผู้ว่าราชการทุกจังหวัดด้วย 

ที่มา : พศ.ทำหนังสือถึง ‘เจ้าคณะใหญ่-ปลัดมท.-ผู้ว่าฯ’ แจ้งมติมส. ‘เงินกฐิน-ผ้าป่า’ ต้องเข้าบัญชีวัด | เดลินิวส์