ขสมก.เดินหน้าเช่ารถเมล์ EV เพิ่ม 800 คัน รอ บอร์ดใหม่ไฟเขียว ลุ้นเซ็นสัญญาต้นปี 70

นายกิตติกานต์ จอมดวง จารุวรพลกุล ผู้อำนวยการ ขสมก. เปิดเผยภายหลังพิธีลงนามบันทึกข้อตกลงคุณธรรม โครงการเช่ารถโดยสารประจำทางปรับอากาศพลังงานสะอาด (EV) ว่า โครงการเช่ารถโดยสาร EV เพิ่มเติม 800 คัน เป็นโครงการต่อเนื่องจากการเช่ารถ EV จำนวน 1,520 คัน เพื่อทดแทนรถโดยสารปรับอากาศเครื่องยนต์ดีเซลเดิม ซึ่งบางส่วนมีอายุการใช้งานประมาณ 30 ปี ส่งผลให้มีต้นทุนซ่อมบำรุงสูงและหาอะไหล่ได้ยาก

เมื่อรวมรถโดยสาร EV จากทั้ง 2 โครงการ จำนวน 2,320 คัน กับรถโดยสาร NGV ที่มีอยู่ประมาณ 700-800 คัน จะทำให้ ขสมก. มีรถโดยสารให้บริการรวมกว่า 3,000 คัน ซึ่งคาดว่าจะเพียงพอต่อความต้องการในปัจจุบันไปอีก 7-10 ปี อย่างไรก็ตาม หากมีการปรับเปลี่ยนเส้นทางหรือรูปแบบการให้บริการในอนาคต อาจต้องพิจารณาความจำเป็นในการจัดหารถเพิ่มเติมตามความเหมาะสม

สำหรับขั้นตอนดำเนินโครงการ ขสมก. จะต้องเสนอแผนให้คณะกรรมการบริหารกิจการ ขสมก. หรือบอร์ด ขสมก. พิจารณาก่อน จากนั้นจึงเสนอผ่านกระทรวงคมนาคมเพื่อขออนุมัติจากคณะรัฐมนตรี (ครม.) โดยขณะนี้ยังต้องรอความชัดเจนเกี่ยวกับการแต่งตั้งบอร์ดชุดใหม่ ซึ่งคาดว่าจะมีความคืบหน้าภายในเดือนพฤศจิกายน 2569

ระหว่างนี้ ขสมก. จะเร่งศึกษาความต้องการ จัดทำรายละเอียดโครงการ และเตรียมเอกสารที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้สามารถเสนอให้บอร์ดพิจารณาได้ทันทีเมื่อมีการแต่งตั้งและเริ่มปฏิบัติหน้าที่ ก่อนเข้าสู่กระบวนการพิจารณาของกระทรวงคมนาคมและ ครม. ตามลำดับ
ภายหลังได้รับอนุมัติจาก ครม. แล้ว ขสมก. จะประกาศเชิญชวนผู้ประกอบการเข้าร่วมประมูลและคัดเลือกผู้รับจ้าง โดยตั้งเป้าลงนามสัญญาในช่วงเดือนมกราคม-มีนาคม 2570 ส่วนข้อกำหนดสัดส่วนการใช้ชิ้นส่วนหรือการผลิตภายในประเทศ (Local Content) คาดว่าจะอยู่ที่ประมาณ 40% โดยเน้นการประกอบรถในประเทศ ทั้งนี้ กรอบเวลาดังกล่าวยังขึ้นอยู่กับความคืบหน้าของการแต่งตั้งบอร์ดชุดใหม่และขั้นตอนอนุมัติที่เกี่ยวข้อง

นายกิตติกานต์กล่าวเพิ่มเติมว่า จากสถานการณ์อุทกภัยที่ผ่านมา ขสมก. ได้พิจารณาแนวทางเก็บรักษารถโดยสารเครื่องยนต์ดีเซลสีแดงบางส่วนไว้ใช้เป็นรถเฉพาะกิจในภาวะฉุกเฉิน เนื่องจากรถ EV มีข้อจำกัดด้านระบบอิเล็กทรอนิกส์และแบตเตอรี่ ซึ่งอาจได้รับความเสียหายหากต้องขับผ่านพื้นที่น้ำท่วมขังลึก และมีค่าใช้จ่ายในการซ่อมแซมสูง

ดังนั้น แม้การเปลี่ยนมาใช้รถ EV จะช่วยลดมลพิษและยกระดับการให้บริการขนส่งสาธารณะในภาวะปกติ แต่ ขสมก. จำเป็นต้องเตรียมความพร้อมรับมือภัยพิบัติควบคู่กัน ทั้งการจัดทำระบบแจ้งเตือนล่วงหน้า (Early Warning) และแผนเคลื่อนย้ายรถ EV ออกจากพื้นที่เสี่ยงน้ำท่วมอย่างทันท่วงที รวมถึงเก็บรถดีเซลบางส่วนไว้สนับสนุนการช่วยเหลือประชาชนเมื่อเกิดเหตุฉุกเฉิน

สำหรับพิธีลงนามบันทึกข้อตกลงคุณธรรมครั้งนี้ มีการแต่งตั้งผู้สังเกตการณ์ประจำโครงการ 3 คน โดยมีนางสุภาภรณ์ ศิริกุล เป็นผู้นำทีม เพื่อร่วมติดตามการดำเนินงานและให้ข้อเสนอแนะตามความรู้ความเชี่ยวชาญ

นายกิตติกานต์ยืนยันว่า ผู้สังเกตการณ์ต้องมีความเป็นอิสระ สามารถให้ความเห็นและข้อเสนอแนะเกี่ยวกับการปฏิบัติตามระเบียบและหลักเกณฑ์ที่กรมบัญชีกลางกำหนดได้ แต่จะไม่เข้าไปแทรกแซงอำนาจตัดสินใจอนุมัติหรือไม่อนุมัติโครงการของหน่วยงานเจ้าของโครงการ หากพบความผิดปกติ จะบันทึกไว้ในรายงานประจำเดือน หรือรายงานต่อผู้บริหารโดยตรงในกรณีที่เป็นประเด็นสำคัญ

ด้านตัวแทนกรมบัญชีกลางระบุว่า ข้อตกลงคุณธรรมเป็นกลไกความร่วมมือระหว่างหน่วยงานภาครัฐ ผู้ประกอบการ และผู้สังเกตการณ์ ตามกฎหมายว่าด้วยการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ พ.ศ. 2560 โดยผู้สังเกตการณ์จะติดตามกระบวนการจัดซื้อจัดจ้างตั้งแต่การจัดทำขอบเขตของงาน (TOR) ไปจนถึงการเบิกจ่ายเงินงวดสุดท้าย พร้อมจัดทำรายงานผลการสังเกตการณ์เป็นรายเดือน

หากพบข้อสงสัยหรือประเด็นที่ต้องชี้แจง หน่วยงานเจ้าของโครงการต้องตอบข้อสังเกตภายในระยะเวลาที่กำหนด โดยทั่วไปประมาณ 15 วัน หากยังไม่มีคำชี้แจงหรือประเด็นดังกล่าวไม่ได้รับการคลี่คลาย อาจจัดทำรายงานเพิ่มเติมเสนอคณะกรรมการที่เกี่ยวข้องพิจารณา

ทั้งนี้ การมีข้อสังเกตจากผู้สังเกตการณ์ไม่ได้หมายความว่าหน่วยงานมีการทุจริต แต่เป็นกระบวนการตรวจสอบเพื่อให้การดำเนินโครงการมีความโปร่งใสและสามารถตรวจสอบได้ตลอดกระบวนการ

ที่มา : ขสมก.เดินหน้าเช่ารถเมล์ EV เพิ่ม 800 คัน รอ บอร์ดใหม่ไฟเขียว ลุ้นเซ็นสัญญาต้นปี 70